Ads 468x60px

Blog Listem

doğa etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
doğa etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

5 Şub 2012

EVDE BAYKUŞ BESLEMEK

Evinizde hiç baykuş beslediniz mi? Ya da hiç baykuş gördünüz mü? 

Benim gibi şehir çocuğun baykuşla tanışması şu şekilde oldu.  Askerdeyken gece nöbetimi tutar iken üstümdeki çam ağaçlarının arasından gelen ürkütücü bir ses duydum ve şu korku filmleri olmasa bu sesin neye ait olduğunu bilemeyecektim. Sonraki nöbetlerimde bir ağaçtan diğer ağaca uçarken çok geniş kanatlarını görmemle birlikte ilk kez bir baykuşu canlı canlı görmüş oldum.
Kırşehir'de, arkadaşım Emre Baldan ile eve doğru yürürken yolun kenarında elektrik telinin üzerinde duran ve siluet şeklinde beliren bir kuşun baykuş olup olmadığını tartışmamızla başlayan ve sonra onun yolda yürürken yolda bulduğu baykuş yavrusunun sevimliliğinin anlatmasıyla devam eden "Baykuş Besleme Sorunsalı" kafamı kurcalar oldu.  Emre Baldan öncelikle evde baykuş beslenebilir diyordu ve ben ise şüpheli yaklaşıyordum ve sonrasında evde baykuş beslemenin kolay olmadığına karar verdik. Neden mi? Bi bakalım buna.

Hakkaten üzerine bir çok efsane, dedikodu, söylenti, batıl inanç ve çizgi film ve/veya fantastik ögesi olarak medyada göz önüne getirilen bu ilginç kuşun evcilleşmesi mümkün müydü? Öncelikle şunu sormalıyım, neden bu hayvanın evcilleşmesini isteriz? Çünkü; gizemlidir. Gizemli olan bu kuşla bir çokları yakın temasta olmak ister. Bu yakın temasının sağlanmasının bir yolu evcilleştirmek ve diğer bir yolu (eğer mümkünse) avlamaktır, ancak avlamak tabii hiç güzel bir yöntem değildir, hele zarar verilecekse. Peki bir baykuş köpek gibi evcilleştirilebilir mi?

Neden Baykuş?

  • Baykuş gizemlidir. 
  • Gündüzleri nadiren görülür ve gece avlandıkları için sıklıkla görülür. 
  • İlginç ve ürkütücü bir sesleri vardır. 
  • Gözleri kocamandır. 
  • Ezoterizmde, batıl inaçlarda ve güzel sanatlarda önemli bir anlamı vardır ve  bir çok yerlerde "Bilgelik", "Derin Düşünce", "Akıl" gibi kavramları sembolize eder. Hatta Yunan mitolojisinde Barış,akıl, strateji tanrıçası Athena'nın sembolüdür baykuş. 

Bu durum çizgi filmlerde bilim adamı ve/veya büyücülerin evcil hayvanı olarak yansımıştır ama sadece geceleri belli belirsiz gözükmeleri ve eve yakın yerlerde, harabelerde, kuytu yerlerde yuva yapıp geceleri uzun uzun ötmelerinden dolayı arap mitolojisinde ve ortadoğu halklarının arasında uğursuz kuş olarak anılmaktadır. Bu iki yönüyle değerlendirilirse oldukça ilgi çekicidir. 


Diğer ilgi çekici bilgi ise Afrika'da Kenya bölgesinde yaşayan insanlara göre baykuş görenlerin yakın zamanda öleceği ile ilgili batıl inançlarıdır.


Baykuş Nedir?

11 Nis 2011

JAPON ANADOLU ARKEOLOJİ ENSTİTÜSÜ

Güzelim Kırşehir'de yaşarken Kırşehir'in güzelliklerini keşfetmeye devam ediyorum. Bunlardan bir tanesi Kırşehir Kaman ilçesinde yer alan Çağırkan Beldesinde bulunan çok zarif Japon Bahçesidir.

Adına festivaller yapılan lezzetli ceviziyle meşhur Kırşehir'in Kaman ilçesinde bulunan Kalehöyükte devasa bir arkeolojik çalışma gerçekleşmektedir. Bu çalışma esnasında şu ana kadar saptanmış aşağıdaki gibi kültür katmanları keşfedilmiştir.

10 Nis 2011

National Geografic Nisan Kapak Konusu: MANTAR

Hocam mikolog Jilber Barutçiyan ile Prof. Dr. Afife Mat hocamızın katkıları ile Burcu arkadaşımızın kaleminden harika bir makale çıkmış National Geografic Dergisinin Nisan sayısında. Bu makale bu derginin 2011 senesi içerisinde yayınlanan en güzel makalelerinden biri olduğu söyleniyor.

MANTAR-HEM MELEK HEM ŞEYTAN 
Yazı: Burcu Arık
Fotoğraflar: Kemal Nuraydın - Mehmet Akgül 


18 Tem 2010

YUNUS HAVUZLARI KAPATILSIN !

Bir çok sivil toplum örgütlerinden, gazetelerden, belgesellerden, dergilerden yunus havuzlarında yaşanan faciaları gündeme geldi. NTV'de yayınlanan bir belgeseli bunla ilgili bir makale okuduktan sonra araştırmaya karar verdim.

Şimdilik yorumlarımı kısaca geçeceğim ama başka kaynaklardan bulduğum yazılardan alıntılar yapacağım.

Şimdilik kısaca şunu savunabilirim ki yunusların kapalı havuzlarda mutsuz oldukları, az sosyalleştikleri, mide ülseri geçirdikleri ve sıkıntıdan intihar ettikleridir.

İntihar etmek büyük bir iddia diyeceksiniz ama yunuslar bizim gibi bilinçli bir şekilde nefes alırlar. Balık gibi değillerdir. İstemdışı değildir. Bu nedenle çok büyük depresyonlar yaşadıklarında ya da sonik dalgalara hassas olan bu hayvanların gürültü kirliliğinde (filtre cihazının sesi, motorlu teknelerin yoğun sesi, insan alkışlarının sesi gibi) nefeslerini tutup su altında intihar ettikleri gözlemlenmiştir.

Diğer bir tartışma konusu ise yunus havuzların eğlenme amaçlı olanların kapatılmasının gerektiği ve engelli çocukların yunus terapisi için yapılan havuzların açık kalması gerektiğidir. Bu hala bir tartışma konusu. Bu konu çok güzel bir münazara konusu olabilir. Hala okullarda "çok gezen mi bilir çok okuyan mı bilir" konusuna harika bir alternatif olabilir. Konudan uzaklaşmayalım. Kısaca şunu belirteyim, bir yunus günde en az 65 km yüzermiş. Sizce bir yunus bunu yunus havuzunda yapması mümkün müdür? Ne yazık ki değildir. Bu yunuslar vahşi ortamda 35-40 km yüzdükten sonra iletişimler kurmakta ve sosyalleşmekteler. Yani bir düşünün.


http://haytap.org/index.php/201007172771/yazili-basin/bakmayin-gulumsediklerine-icleri-kan-agliyor
Cumartesi, 17 Temmuz 2010 Star Gazetesi

Havuzlarda gösteri yapan yunuslara aslında eziyet edildiğini belirten bir grup dalgıç, geçen hafta protesto için daldı

The Cove-Koy belgeseliyle de gündeme gelen yunus esaretine ilişkin görüş ortak: “Gülümsemelerine aldanmayın, yaşadıkları stres onları ülser yapıyor”

Son bir haftadır dünyada ve Türkiye’de tartışılan ortak bir konu var: Gösteri merkezlerinde havuzlara mahkum edilen yunuslar... Dünyada gündeme gelmesinin nedeni Japonya’daki yunus katliamını anlatan ve Oscar alan The Cove-Koy belgeseli Türkiye’de ise yunus gösteri merkezlerinin sayısının her geçen gün artması... Bu konuya dikkat çekmek isteyen Hayvan Hakları Federasyonu (HAYTAP) ve Sualtı Gazetesi geçen pazar günü “Özgür Yunuslar, Özgür Dalgıçlar” adı altında bir etkinlik düzenledi ve Türkiye’nin dört bir yanından yaklaşık 500 dalgıç yunuslar için daldı. Federasyon ve gazete talep üzerine bir de İstanbul’da dalış organize etti. Tarih 1 Ağustos 2010, yer ise Suadiye sahili.

FLIPPER DİZİSİ İLHAM VERDİ

Peki yunuslar ne zaman tutsak edilmeye başlandı? 1960’larda çekilen Flipper adlı bir dizi vardı. Dizideki beş yunusu senaryoya uygun hareket etmeleri için eğiten kişi Ric O’Barry idi. O yunuslardan biri intihar etti. O’Barry okyanuslardan alınıp havuza hapsedilen yunusun stres yaşadığını ve bilinçli olarak nefes almayı bırakıp intihar ettiğini söylüyor. O’Barry, bu işi bırakarak kendisini yunuslara adadı. Çünkü diziden sonra pek çok ülkede yunusların gösteri yaptığı havuzlar açılmıştı. Buna neden olmaktan hicap duyan O’Barry, Japonya’da yunus katliamını ve havuzların yunuslar için uygun olmadığını anlatan Koy adlı belgeselinde “Hayatımın 10 yılını yunusları eğitmek, son 35 yılını ise yunusları kurtarmak için harcadım” diyor.

ÇOCUK HAVUZUNA HAPİSLER

Bu belgesel başta Japonya olmak üzere tüm dünyada gürültü koparırken geçen şubat ayında Alanya’da bir havuzda dört yunusun peş peşe ölmesi HAYTAP’ı harekete geçirdi. HAYTAP Gönüllüsü Öykü Yağcı, yunusların ölüm nedenini araştırdıklarını kendilerine havuz yönetimi tarafından “Havuzun çevresindeki zakkum yaprakları nedeniyle öldü” yanıtının verildiğini söylüyor. Fethiye Hisarönü’nde açılan ve Yağcı’nın tabiriyle çocuk havuzu büyüklüğünde olan havuza iki yunusun konulması ise bardağı taşıran son damla oldu. HAYTAP İstanbul Temsilcisi ve dalgıç Ege Sakin, geçen hafta Antalya Gazipaşa’da evlenen Özlem ve Barcın Akkoca çiftinin düğününde “Madem düğüne katılan herkes dalgıç. O zaman düğün sonrası dalış yapalım ve bu dalışı tutsak yunuslara ithaf edelim” önerisi getirdi. Bu gelişmeyi internet sitelerinde duyurunca ise büyük bir eyleme dönüştü.

Stresten ülser oluyorlar

TÜRKİYE’DE bir televizon kanalında gösterilen The Cove-Koy belgeselinde Flipper dizisinde yunusları eğiten Ric O’Barry, okyanusların sevimli canlıları hakkında şu bilgileri veriyor:

• Yunusun yüzündeki gülümseme, doğadaki en yanıltıcı algıdır. Bu onların fizyolojik özelliği.

• Yunuslar, günde 60 km yüzer, beslenir ve sosyalleşirler. Onları havuzlara kapattığınızda bu özgürlüklerini ellerinden alırsınız.

• Yunuslar, stres altıında ülser olur. Yunus gösteri merkezlerinde onlara ülser ilacı veriliyor.

• Yunuslar bilinçli nefes alıp verir, eğer hayat onlar için dayanılmaz bir hale gelmişse nefes almayı bırakıyor.

• Bir yunusun fiyatı 150 bin dolar. Karayipler’de yunus satan kişiler yılda 2-3 milyon dolar kazanıyor. Yunusun ölüsü ise 600 dolar.

• Japonya Taiji’de yunusların göç yollarına tuzak kurup onları tutsak ediyorlar. Bazılarını gösteri merkezlerine, bazılarını ise kesip balık eti adı altında satıyorlar.

• Japonya’da halk balık eti diye yunus eti yediğinin farkında değil. Ayrıca yapılan araştırmalara göre yunus eti yüksek oranda cıva içeriyor.

Bizim için balayıydı!

Geçen pazar düzenlenen “Özgür Yunuslar, Özgür Dalgıçlar” eylemi sualtı hekimi Özlem ile dalgıç Barcın Akkoca çiftinin düğününde başladı. Akkoca çifti arkadaşları Ege Sakin’in önerisiyle balayına gitmek yerine yunuslar için daldıklarını belirterek “Bizim için unutulmazdı” diyor.

Türkiye’de 13 havuz faaliyette

ÖYKÜ Yağcı, Türkiye’de 13 yunus havuzu olduğunu belirterek “Bunlardan bazıları yalnızca gösteri, bazılara da yalnızca yunus terapisi adı altında faaliyet gösteriyor. Ancak Türkiye’nin de imza attığı Bern Sözleşmesi (Avrupa Yaban Hayatı ve Yaşama Ortamlarının Korunması Sözleşmesi) yunus avını, ticaretini ve alıkoyulmasını yasaklıyor. Sokakta tefler eşliğinde göbek atan, ayakları ateşle kavrulmuş bir ayı ne kadar abesle iştigalse, danslar ve şovlar eşliğinde havalarda zıplayan yunuslar, foklar ve balinalar da o kadar yapay. Lütfen yunus gösteri merkezlerine kimse gitmesin” diyor.

İnci Döndaş

8 Kas 2009

Belgrad Ormanında Ailemle Mangal / Mantar avı


Bugun aslında CNR EXPO'da yer alan ve bugun son günü olan "Enerji teknolojileri fuarı" vardı ancak sabah annemin arkadasının ailesinden gelen son dakika planı ile Belgrad ormanına gitmeye karar verdik.
Belgrad ormanında koyun etinden mangal ve mantar (kültür) mangalı yaptık.
Belgrad ormanını ortaokulda düzenlenen piknikten sonra uzun zaman gitmemiştim taa ki MTB bisiklet yarışı, Mantar avı ve ailecek düzenelenen piknikler ile bu ormana düzenletiğimiz rutin ziyaretlere kadar....

Gittiğimiz yer ise Irmak mesire yeri idi. Bu öylesine değilde ismiyle dokusuyla inceleyerek gittiğim üçüncü yer oldu. İlkinde Valide göleti çevresi, ikincisi Fatih Rıfkı Atay mesire yeri idi. Bu aşağıdaki foto bahçeköy üzerinden gelirseniz göreceğiniz levhalardır. Biz kemerburgaz üzerinden geldik.


Bu mesire yerinde Belgrad bentlerinden gelen suyu dengeleyen özel bir havuz gördüm. Mantar avı için ailemin düzenlediği masadan kalkıp batı yöne giderek kuzey üzerinden doğuya doğru çember çizerken bir sürü mantar keşfetmiş ve doğu yönde su balans havuzunu gördüm. Bu havuz patika üzerinde yer aldığından görülmesi kolaydır. Burdan çemberi tamamlayarak ailemin yanına döndüm ama çemberin aksine ters çember çizseydim yani patikayı takip etseydim. Büyük gölete giden yolu gündüz gözü ile görebilecektim ama ne yazık ki mangal keyfinden sonra büyük göleti görebildim. İşte bu bahsettiğim havuz.

Eger bu ormanı bentleriyle, dinlenme alanları ile tüm detayına kadar kesfketmek isterseniz size yardımcı olabilecek bir harita olarak bunu gösterebilirim. İnternetten sürekli harita aradım ama bu işime bayagı yaradı.. :)




Bir çiçek resmi koyarak tamamlıyorum. Diyorum ki kış gelmeden ormandaki güz çiğdemleri bir görün ama sakın donukup göze ve diler sürmeyin çünkü zehirliler.





Not: Fotograf makinamı unutmustum. Fotolar bana ait değildir, Ali Turner ve Turgut Özcan adlı birilerine aitlerdir. Teşekkürler.



27 Eki 2009

Mantar Avı.......

24 Ekim günü Mantar dostu internet grubundan bir e-posta gelmesi üzerine mantar avına gittim. Dilek ve Sabin hanım ve Serdar Bey ile tanıştım. Mantar toplamasını öğrendim, kuş sesleriyle birlikte temiz bir havada hoş sohbetlere katıldım.


Benim tanıdığım tek mikolog Jilber Barutçiyan tarafından verilen mantar eğitimi eşliğinde Belgrad ormanında sabahın en erken saatlerinde tüm mantar dostu üyeleri ile mantar avı için toplandık. Mantarların biyolojik olarak ailesini cinslerini ve türlerini kabaca öğrendik. Mantarın biyolojik olarak önemini, mantar zehirlenmelerini, mantarların giriş düzeyde sınıflandırılmasını ve başlıca ve yaygın olarak bulunan zehirli mantarları ve yenilebilecek mantarları öğrendik.


En önemli ders: Mantarlar konusunda hiç bir genelleme yapılamayacağı idi. Çünkü muhakkak zehirsiz bir mantarın zehirli bir mantar benzeri vardır.


MANTAR NEDİR HAKKATEN?

Mantarları anlatmadan önce biraz mantar kardeşimizi tanıtalım. Mantar alemi aslında ne bir bitki ne de bir hayvan bu nedenle mantarlar alemi diye yeni bir alem denme ihtiyacı hissedilmiş. Mantarlar mikromantar ve makromantarlar olarak ikiye ayrılır. Mikromantarlar egzama mantarı, ekmek-peynir-şarap-bira yapımında kullanılan mantarlar (maya) iken makromantarlar iki milimetreden büyük mantarlara denir. Bizim ilgi alanımız makromantarlar. Yaklaşık 120.000 tür vardır. Bunun 10.000-11.000'i Türkiye'de bulunmaktadır. Bu rakam, mantar avı sporunu halkça benimsemiş olan İsviçre ve Fransa gibi ülkelere göre gayet yüksektir; ancak ne yazık ki mantar alemi Türkiye'de şimdilik pek önemsenmemektedir ve mutfakta kültür mantarı dışında ve birkaç yörede yenilen mantarlar dışında çağdaş mutfağımızda pek yer almamaktadır; oysa bazı mantarlar var ki Türkiye'de yetişen mantarın kilosu 60$ değerine gelen mantarlar da var. Avrupa belli mantarları kendi topraklarında bulmakta zorluk çekerken bizde bereketine çok bulunmaktadır, tabii bunların ekonomik değerlerin yüksek olması için belli bir adaba göre toplamak ve iyi bir şekilde sunmak gerekir.


Ormanda Mantar Nasıl Toparlanır?

  • İlk kural: doğaya az şekilde zarar vermektir. Bunun için Türkiye'de yol kenarı ve patikalarda çok rahat mantar bulunur ve vahşi doğaya daha az zarar verilmelidir.
  • Kural 2: Mantar avına hava almasını sağlaması sebebi ile doğal malzemeden yapılmış yayvan bir sepet, bir çakı ve normal bir boya fırçası bulundurulması gerekmektedir.
  • Kural 3: Güvenlik herşeyin başındadır. Giyeceğimiz kıyafet, ayakkabı rahat ve arazi için uygun olmalı. Kullanılan çakı kapalı olarak gezilmelidir.
  • Kural 4: Mantar bulunduğunda dibinden çakı ile alınmalı köküne zarar verilmemeli. Eğer yenilecek mantar arıyorsanız ve aldığınız mantar sizin için uygun değilse uzağa fırlatmak yerine ait olduğu yere bırakın, ki sporlarını (tohum gibi) salsın üremesi devam etsin.
  • Kural 5: Elde edilen mantar (hele yenilecekse) fırça ile hemen temizlenmeli kökündeki topraklı kısım kesilmelidir. Toplanacak mantar yaşlı, kurtlu olmaması gerekir. Sepete mantarlar sınıflanacak şekilde konulmalıdır.
  • Kural 6: Mantarlar hep havadar olmalı ve muhakkak toplanan mantarlar sınıflandırılmış şekilde mantar uzmanına gösterilmelidir. Aksi halde mantar zehirlenmeleri kaçınılmaz.
  • Kural 7: Toplanan mantarlar eve gidinceye kadar asla ve asla naylon poşete konulmamalıdır, araba bagajına atılmamalıdır. En güvenilir mantar havasız koşullarda histamin, putresin, kadaverin gibi zehirli bileşikler üretirler.
  • Kural 8: Mantarlar asla suda yıkanmamalıdır, lamellerin (şapka altındaki ince plakalar) arasına kaçan su mantarın tadının kaybolmasına neden olmaktadır.

İyi mantar avı dilerim...


Her zaman işi uzmanından öğrenmek ve onun izinden gitmek gerekir. Muhakkak Jilber Barutçiyan hocamın ücretsiz "Mantarcılılığa Giriş" seminerini kaçırmayın. Her gelişmeden haberdar olmak, bulduğunuz mantarların türünü öğrenmek, mantar avına katılmak için ilk yapmanız gereken şey: mantardostu@googlegroups.com grupuna üye olmaktır.


O günden küçük bir hikaye.........


Taksim meydanından Bahçeköy otobüsüne bindim, son durakta indim ve Belgrad ormanın giriş kapısına kadar yürüdüm. Buluşma saati 09:00'a 1 saatim vardı, sanırım 4 km'lik bir mesafem vardı. Yürüyerek rahat rahat giderim diye düşünürken elimde Kastamonu yapımı BAKKAL sepetimle ormanın giriş kapısında güvenliğe tam bir soru yöneltecek iken Dilek Pelen hanım arkadaşı Sabin Buchmann hanımla birlikte arabasına çağırdılar. Tanıştık, sohbet ettik derken (bir yandan gelecek olan Serdar beyi beklerken)...

  • Dilek hanım: Bugün sepetli birisini arabama almıcam diyordum..
  • Sabin hanım: Arkadaşımız cok hevesli galiba, elinde kocaman bir sepet. Bizde ilk günlerde kocaman sepetle geldik. Demek ki umudun büyük. Umarım umudun boşyere cıkmaz dedi.....(Gülüştük)

O an anladım ki o kadar tonlarca yenilecek mantar toplanmıyormus, eğer profesyonel isen (nem sıcaklık uygunsa) başka tabii...


DİPNOT:

Hocamın "Mantarcının Cep Kılavuzunu" almakla birlikte ayaklarım yerden kesildi. Ayrıca herkesin elinde yazar Ali Tiyar Gök'e ait "Kırda bayırda Gezginin El Kitabı" gibi rehber kitaplar vardı. Geçenlerde Taksim'i altüst ettim ya bulamadım ya da kalmamış idi. Kadıköy'deki Alkım Kitapevine bakıcam (Avrupanın en büyük kitap mağazası 3-5 katlı filan). İnanıyorum ki bulucam yoksa internetten sipariş vericem ;)


Unutmayın her mantar yenmez, batıl inançlara inanmayın.


  • Gümüş kaşıkta kararan mantar zehirlidir. YANLIŞ
  • Ağaçta yetişen mantar zehirsizdir. YANLIŞ
  • Hayvanların yediği mantar zehirsizdir. YANLIŞ
  • Çayırda çıkan mantar zararsızdır. YANLIŞ vesaire vs.... Aman dikkat....


Herkese mantarlı günler......